Πριν περίπου 1,5 μήνα έγινε viral ένα video που υποστήριζε πως οι κινέζικες αυτοκινητοβιομηχανίες εγκατέλειπαν ολοκαίνουργια ηλεκτρικά αυτοκίνητα προκειμένου να αυξήσουν πλασματικά τις πωλήσεις τους έτσι ώστε να παίρνουν τις κρατικές επιδοτήσεις. Η αλήθεια όμως είναι κάπως διαφορετική.
Στα περίχωρα της πόλης Χανγκτσόου, ένας μικρός ερειπωμένος ναός έχει θέα σε ένα είδος νεκροταφείου. Μια σειρά από χωράφια όπου εκατοντάδες ηλεκτρικά αυτοκίνητα έχουν εγκαταλειφθεί ανάμεσα σε χόρτα και σκουπίδια.
Παρόμοια νεκροταφεία ηλεκτρικών αυτοκινήτων έχουν ξεφυτρώσει σε τουλάχιστον 6 πόλεις σε όλη την Κίνα, θυμίζοντας έντονα εποχές του 2018 όταν εκατοντάδες χιλιάδες ηλεκτρικά αυτοκίνητα εγκαταλείφθηκαν εξαιτίας της φούσκας των κοινής χρήσης ποδηλάτων. Τότε οι κατασκευαστές τέτοιων ποδηλάτων αύξαναν πλασματικά τους αριθμούς πωλήσεων τους, αγοράζοντας οι ίδιες τα ποδήλατα, έτσι ώστε οι επενδυτές να συνέχιζαν να επενδύουν σε αυτά, παρότι ο κόσμος δεν τα χρησιμοποιούσε.
Οι λόγοι που τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα εγκαταλείπονται είναι αρκετοί, είτε γιατί κάποιες startups εταιρίες κοινής χρήσης (ridesharing και car sharing) έκλεισαν, είτε γιατί αυτά είναι πρώτης γενιάς ηλεκτρικά μοντέλα, με την τεχνολογία τους να θεωρείται πλέον παρωχημένη και έτσι κανείς δεν θέλει να τα αγοράσει, αφού προσφέρουν μικρή αυτονομία, χαμηλή ποιότητα και λιγότερα σύγχρονα χαρακτηριστικά που ζητούν σήμερα οι καταναλωτές.
Πριν από περίπου μια δεκαετία, με την ενθάρρυνση των κρατικών επιδοτήσεων, εκατοντάδες αυτοκινητοβιομηχανίες σε όλη την Κίνα, τόσο καταξιωμένες εταιρίας, όσο και νεοφυείς επιχειρήσεις, ξεκίνησαν να κατασκευάζουν ηλεκτρικά αυτοκίνητα. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να κατασκευαστούν χιλιάδες νέα ηλεκτρικά αυτοκίνητα που είχαν αυτονομία περίπου 100 χιλιομέτρων ανά φόρτιση, ενώ δεν είχαν όμορφο σχεδιασμό συγκριτικά με τα αυτοκίνητα με κινητήρες εσωτερικής καύσης.
Αυτά τα αυτοκίνητα αγοράστηκαν ως επί το πλείστον από εταιρίες κοινής χρήσης που τα μίσθωσαν σε οδηγούς, με ελάχιστους Κινέζους να είχαν προχωρήσει στην αγορά αυτών των αυτοκινήτων. Αλλά αυτή η αστραπιαία εξέλιξη άφησε πίσω της πολλά “θύματα”. Πολλές από τις εταιρείες που υιοθέτησαν από νωρίς τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα έχουν πλέον σταματήσει να λειτουργούν.
Για να ξεκινήσει η υιοθέτηση των ηλεκτρικών αυτοκινήτων, η κυβέρνηση της Κίνας στα τέλη της δεκαετίας του 2000 άρχισε να προσφέρει εκπτώσεις έως και 60.000 γιουάν (7.600 ευρώ) ανά αυτοκίνητο και να περιορίζει την ιδιοκτησία βενζινοκίνητων αυτοκινήτων σε πολλές μεγάλες πόλεις. Οι αυτοκινητοβιομηχανίες υποστήριξαν ή ίδρυσαν αρκετές startups, οι οποίες με τη σειρά τους προσέφεραν εκατοντάδες ηλεκτρικά μοντέλα.
Η Geely βρισκόταν πίσω από την Caocao Chuxing, για παράδειγμα, η οποία εξακολουθεί να λειτουργεί. Ωστόσο, μια άλλη car sharing εταιρία που ονομάζεται Panda, με την υποστήριξη της Chongqing Lifan Auto Co., έκλεισε, όπως και η Maple, ενώ η Lifan Auto υπέβαλε αίτηση πτώχευσης το 2020 Εξαγοράστηκε από την Geely ένα χρόνο αργότερα.
Στα μέσα της δεκαετίας του 2010, η Κίνα ενίσχυσε τα μέτρα της για την υιοθέτηση ηλεκτρικών αυτοκινήτων, με ένα πιστωτικό σύστημα που αντάμειβε τις αυτοκινητοβιομηχανίες για την παραγωγή ηλεκτρικών αυτοκινήτων και τις τιμωρούσε για την κατασκευή αυτοκινήτων με κινητήρες εσωτερικής καύσης με υψηλή κατανάλωση καυσίμου.
Ορισμένες εταιρείες άρχισαν επίσης να εξαπατούν το πρόγραμμα επιδοτήσεων παραποιώντας αρχεία για ανύπαρκτα ηλεκτρικά αυτοκίνητα. Για παράδειγμα, κατασκεύαζαν αυτοκίνητα χωρίς μπαταρία ή έκαναν αυτοκίνητα με μπαταρίες που δεν πληρούσαν τις προδιαγραφές. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα οι εταιρίες αυτές να πάρουν κρατικές επιδοτήσεις ύψους 9,3 δισεκατομμύρια γιουάν (1,2 δισεκατομμύρια ευρώ).
Το Πεκίνο ξεκίνησε να μειώνει τις εθνικές επιδοτήσεις για την αγορά ηλεκτρικών αυτοκινήτων το 2019. Πολλές εταιρείες ήταν απροετοίμαστες για την αλλαγή πολιτικής της κυβέρνησης, η οποία επηρέασε σοβαρά τις ταμειακές ροές τους. Τότε ξεκίνησαν να δημιουργούνται τα νεκροταφεία ηλεκτρικών αυτοκινήτων.
Σήμερα η Κίνα είναι η μεγαλύτερη αγορά ηλεκτρικών αυτοκινήτων. Πέρυσι κατασκεύασε περίπου 6 εκατομμύρια ηλεκτρικά και plug-in υβριδικά αυτοκίνητα, νούμερο που αντιστοιχούσε σε περίπου το 1/3 των συνολικών πωλήσεων. Υπάρχουν περίπου 100 εταιρίες που κατασκευάζουν ηλεκτρικά αυτοκίνητα στη Κίνα, όταν το 2019 υπήρχαν περίπου 500.
Τα εγκαταλελειμμένα ηλεκτρικά αυτοκίνητα στη Κίνα μειώνουν το πλεονέκτημά τους για το κλίμα, δεδομένου ότι η κατασκευή τους είναι η αιτία για τις περισσότερες εκπομπές ρύπων που αυτά παράγουν στον κύκλο της ζωής τους, έναντι των αυτοκινήτων εσωτερικής καύσης. Κάθε μία από τις χρησιμοποιημένες μπαταρίες των αυτοκινήτων περιέχει επίσης πολύτιμα μέταλλα όπως νικέλιο, λίθιο και κοβάλτιο, μέταλλα που θα μπορούσαν να ανακυκλωθούν για να κάνουν την κινεζική βιομηχανία ηλεκτρικών αυτοκινήτων πιο φιλική προς το περιβάλλον.
Σύμφωνα με αναφορές τοπικών μέσων ενημέρωσης, η κυβέρνηση της πόλης Χανγκτσόου έχει δεσμευτεί να ανακυκλώσει τα αυτοκίνητα, τα οποία άρχισαν να συσσωρεύονται το 2019.