Σχεδόν 2,5 χρόνια μετά τις επίσημες ανακοινώσεις ότι η Αστυπάλαια θα μετατραπεί σε αυτόνομο ενεργειακά “πράσινο νησί” με καθαρή ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και πλήρη ηλεκτροκίνηση από την Volkswagen, βρεθήκαμε στο νησί των Δωδεκανήσων για να δούμε από πρώτο χέρι την -μέχρι σήμερα- πορεία του εγχειρήματος ονόματι astyMOVE.
Η Αστυπάλαια, η “πεταλούδα του Αιγαίου” όπως χαρακτηρίζεται το νησί, έχει μετατραπεί στο “έξυπνο και αειφόρο νησί” της Μεσογείου, μία κίνηση αρκετά… προχωρημένη για τα ελληνικά δεδομένα. Η πρόσκληση της εισαγωγικής εταιρίας -Kosmocar, η οποία συμβάλλει στην προσπάθεια της Ελλάδας στο εγχείρημα, ήταν για να δούμε στην πράξη το πως λειτουργεί και εξελίσσεται το project.
Το νησί επιλέχθηκε από την ελληνική Κυβέρνηση και τον όμιλο της Volkswagen εξαιτίας της μικρής έκτασης του, καθώς οι μόνιμοι κάτοικοι του δεν υπερβαίνουν τους 1.334.
Ωστόσο, σύμφωνα με τον κ. Maik Stephan, επικεφαλής της επιχειρηματικής εξέλιξης του ομίλου της Volkswagen, αυτού που είδαν στην Αστυπάλαια ήταν ο “απομονωμένος” χαρακτήρας του, κάτι που μεταφράζεται στην έλλειψη διασύνδεσης για την ηλεκτροδότηση με την ηπειρωτική χώρα, καθώς το νησί είναι αυτόνομο σε ότι αφορά τις ενεργειακές του ανάγκες, με απώτερο στόχο το νησί να είναι σε θέση να καλύπτει τις ενεργειακές του ανάγκες από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
Για να γίνει, όμως, οποιαδήποτε μετάβαση προς την ηλεκτροκίνηση, πρέπει πρωτίστως να λυθεί το μείζον πρόβλημα του δικτύου φόρτισης. Μέχρι στιγμής στην Αστυπάλαια υπάρχουν 20 AC σταθμοί (11 kW) φορτιστές με δύο σημεία ο καθένας, και -μόνο- ένας DC ταχυφορτιστής (50 kW), για να φορτίζει άμεσα και το ηλεκτρικό ασθενοφόρο του νησιού.
Εκτός αυτών, ιδιώτες ηλεκτρικών οχημάτων έχουν τοποθετήσει 18 WallBox φορτιστές, με τους ντόπιους να έχουν αποκτήσει 51 ηλεκτρικά αυτοκίνητα τα τελευταία 2 χρόνια, ενώ στους δρόμους της Αστυπάλαιας κυκλοφορεί και ένα ηλεκτρικό ταξί, Volkswagen ID.4. Εντυπωσιακό, όμως, είναι το γεγονός ότι οι παραγγελίες ηλεκτρικών οχημάτων από τη στιγμή που ξεκίνησε το “project Αστυπάλαια” έχουν ξεπεράσει τις 84.
Έχοντας ακούσει προσεκτικά τα παραπάνω, το επόμενο που έπρεπε να μάθουμε -κυρίως στην πράξη- είναι το πως λειτουργεί η εφαρμογή astyMOVE στην Αστυπάλαια, αφού πρωτίστως την έχουμε κατεβάσει στο smartphone και δώσει τα στοιχεία μας (ταυτότητα, δίπλωμα οδήγησης κλπ.).
Το πρώτο πράγμα που θα εκτιμήσεις, είτε είσαι κάτοικος του νησιού, είτε φιλοξενούμενος του (περίπου 36.000 τουρίστες κάθε χρόνο) είναι το astyBUS, καθώς μέχρι τον Νοέμβριο του 2020 η Αστυπάλαια δεν είχε δημόσια μετακίνηση κατά τους χειμερινούς μήνες. Με την έλευση του ID. Buzz και με την συνδρομή του αναπτυξιακού οργανισμού K2, το νησί έχει πλέον δυο ηλεκτρικά βαν τα οποία είναι διαθέσιμα όλο το χρόνο, ενώ κατά τους τουριστικούς μήνες την κατάσταση βοηθούν και τρία ID.4.
Έτσι, μέσω της επιλογής astyBUS (από την εφαρμογή astyMOVE), τα ηλεκτρικά μοντέλα της γερμανικής εταιρίας θα σε μεταφέρουν σε συνολικά 27 στάσεις, που χωρίζονται σε 5 ζώνες χρέωσης. Ωστόσο, υπάρχουν ημερήσια και μηνιαία πάσα, όπου ορίζεις την ώρα αναχώρησης και κινείσαι ηλεκτρικά.
Μέσα στην ίδια εφαρμογή θα βρεις και το astyGO, που δεν είναι τίποτα άλλο από μία υπηρεσία βραχυχρόνιας ενοικίασης οχήματος, τύπου car sharing. Για αυτήν υπάρχουν οκτώ ID.3, έξι ηλεκτρικά Scooter SEAT MO 125, και έξι ηλεκτρικά ποδήλατα Ducati Scrambler. Εκτός από την επιλογή πληρωμής ανά λεπτό χρήσης, υπάρχουν προπληρωμένα πακέτα διάρκειας 2-6 ωρών.
Για τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα η χρήση είναι 24ωρη και έχεις την δυνατότητα στάθμευσης σε 15 ζώνες, αλλά διαφορετικές από αυτές των ID. Buzz, ενώ για τα ηλεκτρικά Scooters και τα eBikes, η χρήση είναι περιορισμένη (9.00 έως 21.00), και υπάρχουν δύο τοποθεσίες στάθμευσης, στη Χώρα και το λιμάνι.
Περνώντας τώρα στην ανταπόκριση των κατοίκων, πρέπει να θυμίσουμε ότι ο άνθρωπος είναι εκ φύσεων “αντίθετος στην αλλαγή”. Έτσι, αρχικά υπήρχαν ενδοιασμοί και προβληματισμοί για το project, κάτι το οποίο όμως έχει -εμφανώς- αλλάξει. Οι υπεύθυνοι του astyMOVE ανέθεσαν στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου την διεξαγωγή έρευνας για να μάθουν τη γνώμη που έχουν για το το project οι κάτοικοι και οι επισκέπτες.
Γα τους λάτρεις των αριθμών, έχουμε:
- Από το 56% των κατοίκων του 2021, ένα χρόνο αργότερα αυτό έπεσε στο 18%, οι οποίοι ήταν επιφυλακτικοί ως προς την δυνατότητα εφαρμογής του project
- Αύξηση 8% και ποσοστό στο 73%, σε όσους απάντησαν ότι η ποιότητα ζωής τους βελτιώθηκε μετά την καθιέρωση του astyMOVE
- Το 94% των τουριστών είναι θετικό για το astyBUS
- Το 55% των τουριστών θα επέλεγε ξανά προς επίσκεψη την Αστυπάλαια λόγω των υπηρεσιών κινητικότητας
Κλείνοντας, η Αστυπάλαια βρίσκεται στο δρόμο να παράγει το 100% της ενέργειας της με “πράσινο” τρόπο, στο γενικότερο πλάνο του Μη Διασυνδεδεμένου Νησιού (ΜΔΝ), ήτοι να καλύπτει τις ενεργειακές του ανάγκες από ανανεώσιμες πηγές. Έτσι, έχει ήδη τοποθετηθεί φωτοβολταϊκό πάνελ 20 kW, ικανό για την φόρτιση όλων των ηλεκτρικών οχημάτων του νησιού.
Θα ακολουθήσουν ακόμη περισσότερα φωτοβολταϊκά, για να βάλουν λουκέτο στο εργοστάσιο παραγωγής ενέργειας που καίει πετρέλαιο, καθώς οι ενεργειακές ανάγκες της Αστυπάλαιας ετησίως αγγίζουν τις 7.000 MWh.
Αυτές καλύπτονται από προαναφερθέν εργοστάσιο, στο οποίο λειτουργούν τέσσερις γεννήτριες, που καταναλώνουν 1,8 εκατομμύρια λίτρα πετρελαίου κάθε χρόνο, που μεταφράζεται σε κόστους 2,1 εκατ. ευρώ και 4.700 τόνους CO2.
Η ολοκλήρωση της κατασκευής του νέου φωτοβολταϊκού πάρκου αναμένεται εντός του 2024 και θα έχει ισχύ 3,5 MW, με την περίσσια ενέργεια να αποθηκεύεται σε μπαταρίες χωρητικότητας 9,1 MWh, και θα μπορεί να καλύψει τις ενεργειακές ανάγκες του νησιού για 10 ώρες. Όταν τεθεί το πάρκο σε λειτουργία, το ρεύμα στην Αστυπάλαια θα παράγεται κατά 60% από ΑΠΕ, για να ακολουθήσει το 2026, όπου το νησί θα είναι ενεργειακά αυτόνομο κατά 80%.