Από τις 21 Νοεμβρίου θα τεθούν σε ισχύ οι αμερικανικές κυρώσεις εις βάρος της ρωσικής Lukoil, η οποία ελέγχει το μεγαλύτερο διυλιστήριο της Βουλγαρίας στο Μπουργκάς, κατέχοντας έμμεσα το 99,85% του, καθώς και το μεγαλύτερο μέρος των αποθηκών, των υποδομών αγωγών και 220 πρατηρίων καυσίμων σε όλη τη χώρα, αριθμός που την καθιστά τον μεγαλύτερο διανομέα καυσίμων στη χώρα.
Χθες, ο πρόεδρος της Κρατικής Υπηρεσίας Κρατικών Αποθεμάτων και Αποθεμάτων Πολέμου της Βουλγαρίας, Asen Asenov, δήλωσε ότι η Βουλγαρία κατέχει επί του παρόντος περίπου το 98% των νόμιμα απαιτούμενων αποθεμάτων καυσίμων 90 ημερών. Είπε ότι η χώρα έχει αποθέματα βενζίνης για περίπου 35 ημέρες και αποθέματα ντίζελ για περισσότερες από 50 ημέρες, με περίπου το ήμισυ των αποθεμάτων να αποθηκεύεται στην εγχώρια αγορά και το υπόλοιπο στο εξωτερικό, συμπεριλαμβανομένων της Ιταλίας, της Ολλανδίας, της Ουγγαρίας, της Σλοβακίας, της Ελλάδας και της Ρουμανίας, τα οποία θα μπορούσαν να μεταφερθούν στη Βουλγαρία εντός 7 έως 45 ημερών, εάν χρειαστεί.
Ωστόσο, ο υπουργός Ενέργειας Zhecho Stankov τον διέψευσε, δηλώνοντας σήμερα στο κοινοβούλιο πως η Βουλγαρία έχει στις αποθήκες της βενζίνη για σχεδόν έξι μήνες, ντίζελ για τέσσερις μήνες και καύσιμο αεροσκαφών (κηροζίνη) για δύο μήνες. Πρόσθεσε ότι το προπάνιο-βουτάνιο επίσης δεν αποτελεί πρόβλημα και εισάγεται σε τεράστιες ποσότητες μέχρι σήμερα. Τα καύσιμα στις αποθήκες προορίζονται μόνο για Βούλγαρους πολίτες, δήλωσε ο Stankov, προσθέτοντας πως δεν μπορούν να εξαχθούν.
Οι ποσότητες καυσίμων που είναι διαθέσιμες στα στρατηγικά αποθέματα καυσίμων της χώρας, στο έδαφος της Βουλγαρίας, επαρκούν για την τροφοδοσία των Βουλγάρων πολιτών και επιχειρήσεων για μεγάλο χρονικό διάστημα,
πρόσθεσε.
Περίπου 50.000 τόνοι καυσίμων, που θα διαρκούσαν για τέσσερις έως πέντε ημέρες, βρίσκονται εκτός της χώρας, ενώ το υπόλοιπο είναι αργό πετρέλαιο.
Η ασφάλεια του εφοδιασμού για τους οικιακούς καταναλωτές είναι εγγυημένη με τις ποσότητες που σας παρουσίασα,
είπε ο Stankov. Σύμφωνα με τον ίδιο, ορισμένοι από τους βουλευτές και τους πολιτικούς αναλυτές προσπαθούν να ενσταλάξουν φόβο στους Βούλγαρους πολίτες, κάτι που δεν θα βοηθήσει.
Οι ενέργειες που λαμβάνει η κυβέρνηση είναι οι μόνες δυνατές και πιο κατάλληλες για να εγγυηθούν την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας. Ο Πρόεδρος, μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, προσπαθεί να δώσει συμβουλές στο Γραφείο Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων [του Υπουργείου Οικονομικών των ΗΠΑ] (OFAC), κατευθύνοντας την ομιλία του στην κυβέρνηση στο Facebook,
δήλωσε ο Stankov σχετικά με τη δήλωση που έκανε ο πρόεδρος της Βουλγαρίας Rumen Radev στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης,
Ο Stankov είπε πως η κύρια προτεραιότητά του είναι η “συνεχής επικοινωνία” με το αμερικανικό Γραφείο Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων (OFAC), προκειμένου να εξασφαλιστεί άδεια λειτουργίας για το διυλιστήριο του Μπουργκάς μετά την 21η Νοεμβρίου. Συνέχισε λέγοντας:
Οι δικαιολογίες της κυβέρνησης ότι περιμένουν την έκδοση των τροποποιήσεων που υιοθέτησε στον Νόμο για τη Διοικητική Ρύθμιση Οικονομικών Δραστηριοτήτων που συνδέονται με το πετρέλαιο και τα προϊόντα πετρελαίου, προκειμένου να προστατεύσει το δημόσιο συμφέρον διορίζοντας έναν ειδικό εμπορικό διαχειριστή, είναι αβάσιμες.
Το πιο σημαντικό είναι όλα τα βουλγαρικά θεσμικά όργανα, η Εθνοσυνέλευση, η κυβέρνηση και η προεδρία, να ενωθούν σε έναν κοινό στόχο: να επιτύχουν παρέκκλιση το συντομότερο δυνατό. Η έκκλησή μου έχει να κάνει με το γεγονός ότι στην πραγματικότητα όλες οι ενέργειες αυτή τη στιγμή θα πρέπει να υπαγορεύονται από το Σύνταγμα, αν θέλετε, από τις προσωπικές αρχές του Προέδρου, αλλά αυτό θα πρέπει να συμβεί εντός χρονικού πλαισίου που δεν θα θέσει σε κίνδυνο την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Βρετανία επέβαλαν τον περασμένο μήνα κυρώσεις στις ρωσικές εταιρείες Lukoil και Rosneft, τις δύο μεγαλύτερες πετρελαϊκές της Ρωσίας, εξαιτίας του πολέμου στην Ουκρανία, απειλώντας τις εναπομείνασες επιχειρηματικές δραστηριότητές τους στην Ευρώπη.
Οι κυρώσεις των ΗΠΑ θα έχουν άμεσο αντίκτυπο σε τέσσερις εταιρείες στη Βουλγαρία. Οι Lukoil Neftochim Burgas, Lukoil Bulgaria, Lukoil Aviation Bulgaria και Lukoil Bulgaria Bunker θα επηρεαστούν από την αναστολή των τραπεζικών υπηρεσιών μετά τις 21 Νοεμβρίου, είπε ο Stankov.
Ο ειδικός διαχειριστής, που εισήχθη την εποχή της κυβέρνησης Denkov, είχε ως κύριο στόχο να εγγυηθεί τη λειτουργία του διυλιστηρίου, σε περίπτωση που η διοίκηση το εμπόδιζε να επεξεργάζεται μη ρωσικό πετρέλαιο. Τώρα βρισκόμαστε σε μια θεμελιωδώς διαφορετική κατάσταση. Οι κυρώσεις έχουν ένα κύριο σημείο: μετά τις 21 Νοεμβρίου, τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα δεν θα εξυπηρετούν πλέον θυγατρικές που σχετίζονται με τις εταιρείες που έχουν υποστεί κυρώσεις.
Προκειμένου να λάβουμε παρέκκλιση, έχουμε εντοπίσει δύο σημεία. Επί του παρόντος, η λειτουργία του ειδικού εμπορικού διαχειριστή να ασκεί έλεγχο όχι επί της παραγωγικής διαδικασίας, αλλά επί των πληρωμών από τις θυγατρικές, δεν προβλέπεται από το νόμο. Δεύτερον, ο διαχειριστής πρέπει να είναι σε θέση να παρακρατεί εντολές της μητρικής εταιρείας που έχει υποστεί κυρώσεις.
Ο ειδικός εμπορικός διαχειριστής που προτείνει η Εθνοσυνέλευση παρέχει στο κράτος την ευκαιρία για παρακολούθηση 24/7, η οποία θα εμπόδιζε την κατεύθυνση κεφαλαίων από τις θυγατρικές στις εταιρείες που έχουν υποστεί κυρώσεις.
Στις 27 Οκτωβρίου, ζητήθηκε παρέκκλιση. Η διπλωματία προτιμά τη σιωπή. Οι εταίροι μας είναι ικανοποιημένοι που η Βουλγαρία είναι καλύτερα προετοιμασμένη στις αναλύσεις της, στον τρόπο που υποβάλλει τα αιτήματά της και στις ενέργειες που έχει κάνει,
δήλωσε ο Stankov σχετικά με τις διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ.
Την περασμένη εβδομάδα, σε δύο αναγνώσεις που πραγματοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια μίας μόνο συνεδρίασης, η Εθνοσυνέλευση επέκτεινε τις εξουσίες του ειδικού εμπορικού διαχειριστή μιας εγκατάστασης κρίσιμων υποδομών, υιοθετώντας τροποποιήσεις στον Νόμο περί Διοικητικής Ρύθμισης Οικονομικών Δραστηριοτήτων που συνδέονται με το πετρέλαιο και τα προϊόντα πετρελαίου. Οι τροποποιήσεις προκλήθηκαν από σχέδια διορισμού ειδικού εμπορικού διαχειριστή για την επίβλεψη των περιουσιακών στοιχείων της ρωσικής πετρελαϊκής εταιρείας Lukoil στη Βουλγαρία, καθώς το Γραφείο Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων του Υπουργείου Οικονομικών των ΗΠΑ επέκτεινε τις κυρώσεις του κατά της Ρωσίας στις 22 Οκτωβρίου.
Η Βουλγαρία, που αναμένεται να υιοθετήσει το ευρώ την 1η Ιανουαρίου 2026, έχει ήδη κινηθεί για να διασφαλίσει τις ενεργειακές προμήθειες μετά την ανακοίνωση των κυρώσεων τον περασμένο μήνα. Στις 31 Οκτωβρίου, το Κοινοβούλιο απαγόρευσε προσωρινά την εξαγωγή και την ενδοκοινοτική προμήθεια πετρελαιοειδών, κυρίως ντίζελ και αεροπορικών καυσίμων, προς τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για να ενισχύσει τα εσωτερικά αποθέματα.
Την περασμένη εβδομάδα, η βουλγαρική Βουλή ενέκρινε νομοθεσία που επιτρέπει στο κράτος να αναλάβει προσωρινά τον έλεγχο του διυλιστηρίου Μπουργκάς και να το πωλήσει σε νέο ιδιοκτήτη, ώστε να προστατευθεί από τις αμερικανικές κυρώσεις.
Αυτή την εβδομάδα, οι αρχές διενήργησαν ελέγχους και έλαβαν μέτρα ασφαλείας στις εγκαταστάσεις της Lukoil στο Μπουργκάς, τα οποία περιέγραψαν ως ενέργειες για τη διαφύλαξη κρίσιμων υποδομών της χώρας.