Τα σύγχρονα αυτοκίνητα μπορούν να φρενάρουν μόνα τους, να κρατούν αποστάσεις και να διορθώνουν την πορεία τους. Όμως νέα έρευνα του Euro NCAP δείχνει ότι τα συστήματα ασφαλείας και υποβοήθησης έχουν ένα κρίσιμο τυφλό σημείο: δεν αναγνωρίζουν πάντα σταματημένα ρυμουλκούμενα φορτηγά στον δρόμο.
Η έρευνα, που πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με οργανισμούς όπως η γερμανική ADAC, η Σουηδική Υπηρεσία Μεταφορών (Trafikverket) και το Insurance Institute for Highway Safety (IIHS) των ΗΠΑ, κατέγραψε σοβαρές αδυναμίες τόσο στα συστήματα αποφυγής σύγκρουσης όσο και στις ίδιες τις πίσω προστατευτικές διατάξεις των φορτηγών και ρυμουλκούμενων.
Η πρωτοβουλία ξεκίνησε και υποστηρίχθηκε από την National Highways στο Ηνωμένο Βασίλειο, με βάση ανάλυση δεδομένων συγκρούσεων στο εθνικό οδικό δίκτυο, και εξετάζει συγκρούσεις οπίσθιας υποπλευρικής πρόσκρουσης, κατά τις οποίες επιβατικό όχημα μπορεί, υπό συνθήκες, να εισέλθει κάτω από το πίσω μέρος βαρέος φορτηγού ή ρυμουλκούμενου. Σύμφωνα με τα ευρήματα, το συγκεκριμένο είδος ατυχήματος ενδέχεται να ευθύνεται για περίπου 400 θανάτους ετησίως σε ΕΕ και Ηνωμένο Βασίλειο.
Σύμφωνα με τη Euro NCAP, οι δοκιμές έδειξαν ότι ορισμένα παλαιότερα συστήματα υποβοήθησης οδηγού (ADAS) αποτυγχάνουν να εντοπίσουν σταματημένα φορτηγά και ρυμουλκούμενα, ενώ οι μπάρες υποπλευρικής προστασίας στο πίσω μέρος των ρυμουλκούμενων δεν αποτρέπουν σε όλες τις περιπτώσεις την είσοδο επιβατικών αυτοκινήτων κάτω από το ρυμουλκούμενο, οδηγώντας σε σοβαρούς τραυματισμούς ή θανάτους.
Οι δοκιμές έδειξαν ότι τα σύγχρονα συστήματα αυτόματου φρεναρίσματος (AEB), παρότι λειτουργούν αποτελεσματικά σε τυποποιημένα σενάρια εργαστηρίου, δυσκολεύονται όταν καλούνται να αναγνωρίσουν πραγματικά ρυμουλκούμενα.
Σε ελεγχόμενες δοκιμές με το πρότυπο εργαστηριακό όχημα GVT, τα συστήματα εντόπισαν τον κίνδυνο και ακινητοποίησαν το αυτοκίνητο. Όταν όμως χρησιμοποιήθηκαν πραγματικά ρυμουλκούμενα διαφορετικών τύπων, η απόδοση σε αρκετές περιπτώσεις μειώθηκε αισθητά.
Το Euro NCAP επισημαίνει ότι τα νεότερα συστήματα έχουν σημαντικά καλύτερη απόδοση από παλαιότερες γενιές, όμως δεδομένου ότι ο ευρωπαϊκός στόλος οχημάτων γηράσκει, θα χρειαστούν πάνω από 15 χρόνια μέχρι να αντικατασταθούν τα περισσότερα οχήματα με πιο σύγχρονα ADAS.
Σε δεύτερο στάδιο, πραγματοποιήθηκαν δοκιμές πρόσκρουσης με επιβατικό αυτοκίνητο που απέσπασε πέντε αστέρια στις δοκιμές του Euro NCAP, σε ρυμουλκούμενα εξοπλισμένα με διαφορετικά Rear Underrun Protection Systems (RUPS), με απενεργοποιημένα τα συστήματα ADAS.
Στη δοκιμή με ταχύτητα 56 χλμ/ώρα και μερική μετωπική επικάλυψη, το ρυμουλκούμενο της Schmitz Cargobull δεν παρείχε επαρκή δομική αντοχή. Το πάτωμα του ρυμουλκούμενου εισχώρησε στο θάλαμο επιβατών, προκαλώντας σοβαρές παραμορφώσεις και θανατηφόρους τραυματισμούς στο κεφάλι και τον αυχένα του δοκιμαστικού ανδρεικέλου.
Σε δοκιμή με 75% μετωπική επικάλυψη, η πίσω προστατευτική μπάρα του ρυμουλκούμενου της Krone κατέρρευσε, με αποτέλεσμα την πλήρη καταστροφή του θαλάμου επιβατών και μηδενική προστασία για οδηγό και επιβάτες.
Το Euro NCAP σημειώνει ότι, σε αυτές τις περιπτώσεις, η δομή ασφαλείας του αυτοκινήτου δεν μπορεί να λειτουργήσει όπως έχει σχεδιαστεί, όταν η πίσω υποπλευρική προστασία των ρυμουλκούμενων δεν έχει επαρκή αντοχή.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, ένα διαφορετικό πρότυπο, το IIHS Toughguard, χρησιμοποιείται ευρέως σε νέα ρυμουλκούμενα. Στις αντίστοιχες δοκιμές με το ίδιο αυτοκίνητο, η προστατευτική δομή παρέμεινε σταθερή και επέτρεψε στο όχημα να απορροφήσει την ενέργεια της σύγκρουσης όπως έχει σχεδιαστεί.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις, περίπου το 70% των νέων ρυμουλκούμενων στις ΗΠΑ από το 2017 και μετά διαθέτουν τέτοιες ενισχυμένες διατάξεις, ενώ στην Ευρώπη η υιοθέτηση αντίστοιχων προδιαγραφών παραμένει περιορισμένη.
Με βάση τα ευρήματα, το Euro NCAP καλεί τους νομοθέτες σε Ε.Ε και Ηνωμένο Βασίλειο να προχωρήσουν σε αναθεώρηση του κανονισμού R58.03, ώστε να ευθυγραμμιστεί με πιο αυστηρά πρότυπα αντίστοιχα με το αμερικανικό Toughguard.
Παράλληλα, ζητά από τους κατασκευαστές ρυμουλκούμενων να προχωρήσουν σε εθελοντικές αναβαθμίσεις και λύσεις εκ των υστέρων για τα ήδη κυκλοφορούντα οχήματα, ενώ απευθύνει σύσταση και προς τους διαχειριστές στόλων να απαιτήσουν τέτοιες βελτιώσεις.