Ένα μόλις “κλικ” θα χωρίζει σύντομα την καταγραφή μιας τροχαίας παράβασης από την επιβολή του προστίμου, καθώς το δίκτυο των 2.888 καμερών παρακολούθησης οδεύει προς υλοποίηση. Το νομοσχέδιο που θέτει το θεσμικό πλαίσιο τέθηκε αυτή την εβδομάδα σε διαβούλευση από το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, μετά τη δημοσίευση των τεχνικών προδιαγραφών για την προμήθεια των συστημάτων.
Σύμφωνα με το σχέδιο νόμου, οι κλήσεις θα εκδίδονται και θα αποστέλλονται αποκλειστικά με ηλεκτρονικό τρόπο. Εφόσον κάποιος οδηγός εντοπιστεί από κάμερα να παραβιάζει τον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, η παράβαση θα θεωρείται “επ’ αυτοφώρω”. Αν δεν πληρώσει το πρόστιμο μέσα σε οκτώ μήνες, αυτό θα επιβαρύνεται με προσαύξηση 20%.
Οι εισπράξεις αλλάζουν χέρια
Η σημαντικότερη ίσως ανατροπή του νομοσχεδίου αφορά τη διαχείριση των εσόδων από τα πρόστιμα. Μέχρι σήμερα, τα ποσά κατευθύνονταν στους δήμους, που έχουν και την ευθύνη για τις δράσεις οδικής ασφάλειας στην περιοχή τους. Πλέον, όμως, οι πόροι θα συγκεντρώνονται στο “Εθνικό Ταμείο Οδικής Ασφάλειας και Πρόστιμα για Παραβάσεις του Κ.Ο.Κ.”, το οποίο θα τους κατανέμει σε διάφορους φορείς.
Δικαιούχοι θα είναι οι ΟΤΑ που διαθέτουν δικό τους δίκτυο καμερών, το νεοσύστατο δίκτυο “ΟΔ.Υ.Σ.Ε.ΑΣ.” για τη λειτουργία και συντήρηση του συστήματος, καθώς και ασφαλιστικά ταμεία ενστόλων, όπως το ΤΑ.Π.Α.Σ.Α., το Μετοχικό Ταμείο Στρατού, αλλά και φορείς συγκοινωνιών όπως ο ΟΑΣΑ, ο ΟΑΣΘ και ο ΟΣΕ – εφόσον διαθέτουν ή εγκαθιστούν κάμερες ελέγχου.
Έντονες αντιδράσεις από τους δήμους
Την απόσυρση του άρθρου 20, που στερεί από τους δήμους τα έσοδα των προστίμων, ζητά ο δήμαρχος Βάρης-Βούλας-Βουλιαγμένης και αντιπρόεδρος της ΚΕΔΕ, Γρηγόρης Κωνσταντέλλος, κάνοντας λόγο για “αντιαυτοδιοικητική και αδικαιολόγητη παρέμβαση”.
Όπως επισημαίνει, η κατανομή των ποσών δεν κατοχυρώνεται νομοθετικά αλλά εξαρτάται από μελλοντικές υπουργικές αποφάσεις, αφήνοντας τους δήμους “στο έλεος της εκάστοτε κυβέρνησης”. Για τον δικό του δήμο, η απώλεια υπολογίζεται έως και 500.000 ευρώ ετησίως – χρήματα που σήμερα επενδύονται σε έργα οδικής ασφάλειας.
Εκεί που μας χρωστούσαν, μας πήραν και το βόδι,
σχολίασε χαρακτηριστικά, ζητώντας σεβασμό, θεσμική ισοτιμία και οικονομική ανεξαρτησία για την Αυτοδιοίκηση.
Πώς θα λειτουργεί το Ενιαίο Ηλεκτρονικό Σύστημα
Το νομοσχέδιο θεσπίζει επίσης το Ενιαίο Ηλεκτρονικό Σύστημα (Ε.Η.Σ.), το οποίο θα καταγράφει, θα πιστοποιεί και θα διαχειρίζεται ψηφιακά κάθε τροχαία παράβαση – από την υπερβολική ταχύτητα έως τη χρήση κινητού ή τη μη χρήση ζώνης.
Το Ε.Η.Σ. θα είναι πλήρως διασυνδεδεμένο με μητρώα του Δημοσίου (ΑΑΔΕ, Μητρώο Οχημάτων, Μητρώο Πολιτών), επιτρέποντας την αυτόματη ταυτοποίηση του παραβάτη μέσω του αριθμού κυκλοφορίας.
Η τεχνητή νοημοσύνη θα αναλύει το καταγεγραμμένο υλικό, ενώ ένας υπάλληλος θα επιβεβαιώνει τη νομιμότητα της παράβασης πριν εκδοθεί αυτόματα η Πράξη Βεβαίωσης Παράβασης. Αυτή θα ανεβαίνει στη θυρίδα του πολίτη στο gov.gr, όπου ο οδηγός θα μπορεί να πληρώσει το πρόστιμο, να υποβάλει ένσταση ή να ζητήσει τηλεδιάσκεψη με την αρμόδια αρχή.
Νέα υπηρεσία “ΟΔ.Υ.Σ.Ε.ΑΣ.” για τον συντονισμό
Για τη λειτουργία και εποπτεία του συστήματος συστήνεται η Οδική Υπηρεσία Συστημάτων Εποπτείας και Ασφάλειας (ΟΔ.Υ.Σ.Ε.ΑΣ.), που θα υπάγεται απευθείας στον Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών.
Η νέα υπηρεσία θα είναι υπεύθυνη για τη διαχείριση των προστίμων, τη διανομή των εσόδων, τη λειτουργία και συντήρηση του δικτύου καμερών, καθώς και για τη χάραξη πολιτικής οδικής ασφάλειας, μέσω του Εθνικού Παρατηρητηρίου που θα λειτουργεί εντός της.
Πού θα τοποθετηθούν οι κάμερες
Το δίκτυο θα καλύψει εθνικές και επαρχιακές οδούς, αστικά κέντρα, λεωφορειολωρίδες και οχήματα δημοσίων συγκοινωνιών. Οι δήμοι και οι Περιφέρειες θα έχουν τη δυνατότητα να δημιουργήσουν το δικό τους δίκτυο, ενώ ο ΟΣΕ θα μπορεί να εγκαθιστά κάμερες σε ισόπεδες διαβάσεις.
Το σύστημα θα ελέγχει παραβάσεις όπως:
- Υπέρβαση ορίου ταχύτητας
- Παραβίαση κόκκινου σηματοδότη
- Παράνομη στάση και στάθμευση
- Κίνηση σε λεωφορειολωρίδα ή στη Λωρίδα Έκτακτης Ανάγκης
- Χρήση κινητού εν κινήσει
- Μη χρήση ζώνης ή κράνους
- Απόκρυψη ή αλλοίωση πινακίδων κυκλοφορίας
Οι παραβάτες θα λαμβάνουν ειδοποίηση μέσω της θυρίδας τους στο gov.gr και θα έχουν τρεις ημέρες για να καταθέσουν ένσταση.
Καθυστερήσεις και εκκρεμότητες
Παρά τις επανειλημμένες εξαγγελίες, οι διαγωνισμοί για την προμήθεια και εγκατάσταση των καμερών δεν έχουν ολοκληρωθεί. Ο διαγωνισμός για το ψηφιακό σύστημα, ύψους 12,8 εκατ. ευρώ (με ΦΠΑ), προχωρά προς κατακύρωση, ωστόσο εκείνος για τις ίδιες τις κάμερες – προϋπολογισμού 41,7 εκατ. ευρώ (χωρίς ΦΠΑ) – δεν έχει ακόμη προκηρυχθεί.
Η Περιφέρεια Αττικής έχει ήδη προχωρήσει σε πιλοτικές εγκαταστάσεις, ενώ το τμήμα του έργου που αφορά τις 500 κάμερες στα λεωφορεία της ΟΣΥ θα τρέξει ξεχωριστά, με εκτιμώμενη εκκίνηση στις αρχές του 2026 και εγκεκριμένο ποσό 1,13 εκατ. ευρώ.
[Photo credit: depositphotos.com]