Αυστηρότερο καθεστώς τεχνικών ελέγχων για τα πετρελαιοκίνητα οχήματα δρομολογείται το προσεχές διάστημα, με τις αρμόδιες υπηρεσίες και τα ΚΤΕΟ να εστιάζουν πλέον σε ρύπους που μέχρι σήμερα δεν ελέγχονταν συστηματικά. Στο επίκεντρο μπαίνουν τα μικροσωματίδια, τα οποία συνδέονται άμεσα με τη λειτουργία ή μη του φίλτρου συγκράτησης σωματιδίων (DPF).
Η αλλαγή προβλέπει την καθιέρωση υποχρεωτικού ελέγχου εκπομπών μικροσωματιδίων, τόσο στους περιοδικούς τεχνικούς ελέγχους όσο και κατά την έκδοση Κάρτας Ελέγχου Καυσαερίων και στους οδικούς ελέγχους. Με τον τρόπο αυτό αναμένεται να εντοπίζονται περιπτώσεις οχημάτων στα οποία το φίλτρο DPF έχει αφαιρεθεί ή τροποποιηθεί, πρακτική που είχε διαδοθεί τα προηγούμενα χρόνια κυρίως για λόγους κόστους συντήρησης, αλλά και για αντιλήψεις περί καλύτερης απόδοσης του κινητήρα.
Το συγκεκριμένο φίλτρο έχει ως σκοπό μειώνει τις εκπομπές ρύπων στην ατμόσφαιρα. Φιλτράρει και κατακρατεί τα βλαβερά σωματίδια αιθάλης από την καύση του πετρελαίου στους diesel κινητήρες. Επειδή όμως τα φίλτρα έχουν περιορισμένο χώρο αποθήκευσης, τα μικροσωματίδια που κατακρατούνται πρέπει να “καίγονται” τακτικά και να αναγεννάται το DPF. Ωστόσο το φίλτρο μπορεί να “μπουκώσει” και να χρειαστεί αλλαγή, με το κόστος αντικατάστασής του είναι υψηλό (από 1.200 έως και 2.500 ευρώ). Γι’ αυτό πολλοί από τους ιδιοκτήτες επιλέγουν να το αφαιρέσουν τελείως όταν χρίζει αλλαγής, κάτι που έχει ως αποτέλεσμα το αυτοκίνητο να εκπέμπει παραπάνω ρύπους.
Η σχετική ρύθμιση περιλαμβάνεται σε νομοσχέδιο του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, το οποίο αναμένεται να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση τις επόμενες ημέρες. Με το νέο πλαίσιο, πέρα από τη μέτρηση της θολερότητας των καυσαερίων, εισάγεται και η καταμέτρηση του αριθμού των εκπεμπόμενων σωματιδίων. Σύμφωνα με πληροφορίες, το ανώτατο επιτρεπτό όριο θα οριστεί στο ένα εκατομμύριο σωματίδια ανά κυβικό εκατοστό, τιμή που πρακτικά προϋποθέτει την ύπαρξη και σωστή λειτουργία του DPF.
Σε πρώτη φάση, το μέτρο αφορά πετρελαιοκίνητα οχήματα προδιαγραφών Euro 5 και Euro 6 με πρώτη ταξινόμηση μετά την 1η Ιανουαρίου 2013, καθώς και οχήματα Euro V και Euro VI που έχουν ταξινομηθεί από την 1η Ιανουαρίου 2014 και μετά. Η εφαρμογή θα ξεκινήσει από την Αττική και τη Θεσσαλονίκη, περιοχές όπου καταγράφεται ο μεγαλύτερος κυκλοφοριακός φόρτος και αυξημένα επίπεδα ατμοσφαιρικής ρύπανσης.
Σύμφωνα με τα στοιχεία, στην Ελλάδα κυκλοφορούν περίπου 2,64 εκατομμύρια πετρελαιοκίνητα οχήματα, επιβατικά και βαρέα. Από αυτά, σχεδόν 396.000 ανήκουν στις κατηγορίες Euro 6 και VI, περίπου 528.000 είναι Euro 5 και V, ενώ τα Euro 4 και IV υπολογίζονται σε περίπου 660.000. Πάνω από ένα εκατομμύριο οχήματα αντιστοιχούν σε παλαιότερες προδιαγραφές Euro 3 και χαμηλότερες.
Παράλληλα, το νομοσχέδιο προβλέπει την ενίσχυση της εποπτείας των ΚΤΕΟ. Δημιουργείται ηλεκτρονικό Μητρώο Εποπτών στο Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας, από το οποίο θα συγκροτούνται, μέσω κλήρωσης, μικτά κλιμάκια ελέγχου με εξάμηνη θητεία. Στους ελέγχους θα συμμετέχουν και στελέχη της ΑΑΔΕ και της Επιθεώρησης Εργασίας, ώστε να εξετάζονται ταυτόχρονα τεχνικά, φορολογικά και εργασιακά ζητήματα.
Οι αλλαγές έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία ο ελληνικός στόλος οχημάτων είναι ο γηραιότερος στην Ευρώπη, με μέση ηλικία τα 17,8 έτη, έναντι 12,7 ετών στον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Την ίδια στιγμή, εκτιμάται ότι περίπου 2,9 εκατομμύρια οχήματα κυκλοφορούν χωρίς να έχουν περάσει από ΚΤΕΟ. Στο εξής, οι ηλεκτρονικές διασταυρώσεις με τα μητρώα ανασφάλιστων οχημάτων και απλήρωτων τελών κυκλοφορίας θα επιτρέπουν τον εντοπισμό τους, με το πρόστιμο για τον έλεγχο να ανέρχεται στα 150 ευρώ και να αυξάνεται σε περιπτώσεις επανάληψης της παράβασης.