Η αυξανόμενη ζήτηση για τσιπ μνήμης λόγω της ανάπτυξης κέντρων δεδομένων τεχνητής νοημοσύνης, δημιουργεί πιέσεις στην παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού, με επιπτώσεις στην αυτοκινητοβιομηχανία και στην αγορά ηλεκτρονικών συσκευών.
Κατά τη διάρκεια της πανδημίας της Covid-19 προκλήθηκε έλλειψη τσιπ που ανέδειξε την εξάρτηση της αυτοκινητοβιομηχανίας από αυτά. Σήμερα, η ταχεία επέκταση των data centers τεχνητής νοημοσύνης αυξάνει δραστικά τη ζήτηση για μνήμες. Οι Western Digital και Seagate, δύο από τους μεγαλύτερους κατασκευαστές σκληρών δίσκων, έχουν ήδη εξαντλήσει το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής τους για το 2026. Η Counterpoint Research αναφέρει ότι το κόστος των τσιπ μνήμης αυξήθηκε κατά 90% από το τέταρτο τρίμηνο του 2025 έως το πρώτο τρίμηνο του 2026. Η Dell προχώρησε σε αυξήσεις τιμών υπολογιστών κατά 15% έως 20%, ενώ αναμένονται αυξήσεις και από τη Lenovo. Η Micron ανακοίνωσε ότι θα διακόψει τη δραστηριότητά της στον τομέα των καταναλωτικών προϊόντων στο τέλος Φεβρουαρίου.
Αναλυτές επισημαίνουν ότι οι ελλείψεις ενδέχεται να συνεχιστούν. Ο MS Hwang της Counterpoint ανέφερε:
Οι ελλείψεις DRAM αναμένεται να συνεχιστούν στους κλάδους των ηλεκτρονικών, των τηλεπικοινωνιών και της αυτοκινητοβιομηχανίας καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Ήδη βλέπουμε ενδείξεις πανικού αγορών στον τομέα του αυτοκινήτου, ενώ οι κατασκευαστές smartphones στρέφονται σε πιο οικονομικά αποδοτικές εναλλακτικές λύσεις τσιπ για να μετριάσουν τον αντίκτυπο.
Στο συνέδριο της Wolfe Research, η οικονομική διευθύντρια της Ford, Sherry House, δήλωσε:
Αυτό είναι κάτι που διαχειριζόμαστε ενεργά. Πιστεύουμε ότι αυτή τη στιγμή έχουμε πρόσβαση σε επαρκή προμήθεια, αλλά βλέπουμε πιέσεις στις τιμές και αυτό έχει ενσωματωθεί στον μελλοντικό μας σχεδιασμό.
Ο Elon Musk έχει δηλώσει σχετικά:
Για να αφαιρέσουμε τον πιθανό περιορισμό σε τρία ή τέσσερα χρόνια, θα χρειαστεί να κατασκευάσουμε ένα Tesla TeraFab. Ένα πολύ μεγάλο εργοστάσιο που θα περιλαμβάνει λογική, μνήμη και συσκευασία, εγχώρια. Θα βρεθούμε αντιμέτωποι με έλλειψη τσιπ αν δεν κατασκευάσουμε το εργοστάσιο. Δεν βλέπω άλλον τρόπο για να φτάσουμε στον όγκο τσιπ που επιδιώκουμε.
Η αυξημένη ζήτηση για τσιπ μνήμης συνδέεται με τις επενδύσεις τεχνολογικών κολοσσών όπως η Alphabet, η Amazon και η Microsoft, οι οποίες εκτιμάται ότι θα δαπανήσουν συνολικά περίπου 650 δισ. δολάρια έως το 2026 για νέες υποδομές τεχνητής νοημοσύνης. Οι υποδομές αυτές βασίζονται σε επιταχυντές τεχνητής νοημοσύνης της Nvidia, με κάθε σύγχρονο τσιπ να χρησιμοποιεί έως και 192 GB μνήμης RAM, ενώ ένας ολόκληρος server μπορεί να απαιτεί 13,4 terabytes μνήμης.
Κατασκευαστές μνήμης όπως η Samsung, η SK Hynix και η Micron δίνουν προτεραιότητα σε προϊόντα που απευθύνονται στην αγορά AI. Από τις αρχές του 2026, ορισμένες τιμές DRAM αυξήθηκαν έως και 75% μέσα σε έναν μήνα, ενώ οι μνήμες NAND ακολουθούν παρόμοια πορεία. Ένα module RAM 16GB που κόστιζε περίπου 45 ευρώ πριν από έναν χρόνο, πλέον φτάνει τα 130 ευρώ.
Τα σύγχρονα αυτοκίνητα χρησιμοποιούν κατά μέσο όρο περίπου 90 GB μνήμης για συστήματα infotainment, ψηφιακούς πίνακες οργάνων, κάμερες, ραντάρ και συστήματα ADAS. Εκτιμάται ότι έως το 2026 οι ανάγκες αυτές θα αυξηθούν σε 250 έως 300 GB ανά όχημα. Κατασκευαστές αυτοκινήτων αναφέρουν ότι η μνήμη παραμένει διαθέσιμη, αλλά σε σημαντικά υψηλότερες τιμές, με το αυξημένο κόστος να μετακυλίεται στους αγοραστές μέσω υψηλότερων βασικών τιμών ή διαφοροποιημένου εξοπλισμού.
Στην αγορά ηλεκτρονικών, οι αυξήσεις είναι ήδη εμφανείς. Η Dell προχώρησε σε αυξήσεις έως 30% σε ορισμένα laptop, ενώ η Acer διαθέτει μοντέλα με μικρότερη μνήμη. Η Xiaomi σταμάτησε την παραγωγή εκδόσεων με χαμηλότερη μνήμη και αύξησε τις τιμές. Η LG μείωσε τις προβλέψεις της για τα φετινά οικονομικά της μεγέθη λόγω του αυξημένου κόστους. Η Lenovo ανέφερε σε ενημέρωση επενδυτών ότι η πρωτοφανής εκτίναξη τιμών στη μνήμη αναμένεται να μειώσει τη ζήτηση για υπολογιστές και smartphones φέτος, εκτιμώντας ωστόσο ότι η μείωση αυτή θα αντισταθμιστεί από υψηλότερες τιμές λιανικής.
Ο διευθύνων σύμβουλος της Apple, Tim Cook, δήλωσε τον περασμένο μήνα ότι οι τιμές μνήμης αναμένεται να έχουν μεγαλύτερη επίδραση στα περιθώρια κέρδους το τρέχον τρίμηνο. Η Samsung ανέφερε ότι διαπιστώνει ελλείψεις στην προσφορά μνήμης από τα τέλη του 2025, ενώ ο πρόεδρος της Xiaomi δήλωσε ότι οι αυξήσεις τιμών στα smartphones θα ξεκινήσουν σύντομα και θα διαρκέσουν για μεγάλο διάστημα.
To τελευταίο δωδεκάμηνο οι τιμές συμβολαίων τόσο για DRAM όσο και για NAND έχουν σχεδόν επταπλασιαστεί. Οι εκτιμήσεις αναφέρουν ότι η κατάσταση ενδέχεται να επιδεινωθεί περαιτέρω.