Ένας από τους βασικούς σχεδιαστικούς περιορισμούς των οχημάτων είναι πως πρέπει να κουβαλάνε την πηγή ενέργειάς τους. Είτε μιλάμε για πύραυλο, είτε για αυτοκίνητο, πρέπει να κουβαλάει καύσιμο. Τα κλασσικά καύσιμα, δηλαδή αυτά που καίγονται, έχουν χημική ενέργεια και την απελευθερώνουν ως θερμότητα, όσο πιο πολύ θερμότητα μπορούν να εκλύσουν τόσο καλύτερα θεωρούνται αρκεί να είναι ελαφριά, δηλαδή να έχουν αυτό που λέμε μεγάλη ενεργειακή πυκνότητα. Διότι μέρος της ενέργειας πάει για να μετακινήσει και το ίδιο το καύσιμο που παρέχει την ενέργεια αυτή. Μοναδική εξαίρεση σε αυτό τον κανόνα είναι τα ηλεκτρικά τραίνα και τρόλλεϋ, που δεν έχουν μπαταρίες αλλά είναι συνδεμένα συνεχώς με το ηλεκτρικό δίκτυο. Στην περίπτωση των οχημάτων που δεν κάνουν προκαθορισμένες διαδρομές αυτό είναι σενάριο επιστημονικής φαντασίας, όπως δηλαδή οι επαγωγικοί δρόμοι.

Έτσι οι κατασκευαστές ηλεκτρικών οχημάτων, έχουν εδώ και έναν αιώνα το μόνιμο πρόβλημα της χωρητικότητας και του βάρους. Η εμφάνιση των μπαταριών ιόντων λιθίου, έδωσε έναν τρόπο αποθήκευσης μεγάλου ποσού ηλεκτρικής ενέργειας σε μικρό μέγεθος και βάρος, σχετικά με τις μπαταρίες μολύβδου για παράδειγμα. Βέβαια υπάρχει και η λύση της αντίστροφης ηλεκτρόλυσης, δηλαδή των ενεργειακών κελιών αλλά είναι μια λύση που δεν έχει κάνει πολλά βήματα ακόμα ενώ οι μπαταρίες ιόντων λιθίου, εξελίχθηκαν αρκετά μιας και απέκτησαν σημαίνοντα ρόλο στην αγορά με την εφαρμογή τους σε φορητές ηλεκτρονικές συσκευές, κυρίως κινητά τηλέφωνα.

Κάπως έτσι τα τελευταία 15 χρόνια η τιμή του λιθίου έχει εκτοξευτεί στα ύψη και κάποιοι κινδυνολόγοι σαν του λόγου μου, κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου οικολογικής καταστροφής από τις μεταλλευτικές δραστηριότητες για την εξόρυξη του λιθίου αλλά και από τις μπαταρίες που πετιούνται μετά από περίπου 1000 κύκλους φόρτισης. Αν όμως τα ξεχάσουμε αυτά για λίγο, το λίθιο είναι ένα σχετικά σπάνιο στοιχείο και η έλλειψή του είναι σημαντική τροχοπέδη για την διάδοση της ηλεκτροκίνησης, αφού κανείς δεν θέλει να αγοράσει κάτι τόσο ακριβό και αν χρειαστεί να αλλάξει μπαταρίες καλύτερα να αγοράσει καινούριο όχημα. Όμως τώρα οι ερευνητές του πανεπιστημίου τους Stanford της California ανακάλυψαν πως τα ηφαιστειακά πετρώματα των υπερηφαιστείων, ίσως είναι μια πηγή μεγάλων ποσοτήτων λιθίου.

Τα υπερηφαίστεια είναι αυτά τα ηφαίστεια που δύνανται όταν εκραγούν να παράξουν 1000 κυβικά χιλιόμετρα ηφαιστειακών υλικών! Στην χώρα μας το διασημότερο είναι η καλντέρα της Θήρας και ο όρος καλντέρα είναι διεθνής, έτσι δηλαδή ονομάζονται οι γεωλογικοί σχηματισμοί όλων των υπερηφαιστείων. Εάν τελικά βρεθεί τρόπος να αξιοποιηθούν μεταλλευτικά οι καλντέρες θα ανοίξει ένας νέος μεγάλος κύκλος εργασιών για το λίθιο που από τα περισσότερα κράτη χαρακτηρίζεται ως στρατηγικός πόρος και είναι απαραίτητο συστατικό για την ηλεκτροποίηση της αυτοκίνησης μέχρι το 2020. Και όταν λέω μέχρι το 2020, εννοώ πως οι παράγοντες του χώρου και οι αναλυτές εικάζουν πως το 2019 ή το 2020 όλα τα νέα μοντέλα θα είναι ηλεκτρικά ή υβριδικά.

Κλείνοντας να πω δυο λόγια για το λίθιο που κυριολεκτικά άλλαξε τις ζωές μας όμως κανείς μας σχεδόν δεν το έχει δει ποτέ. Το λίθιο έχει μερικές ιδιαίτερες ιδιότητες, όπως για παράδειγμα είναι το ελαφρύτερο μέταλλο και το ελαφρύτερο στερεό στοιχείο. Σε καθαρή μορφή είναι ασημί και δεν έχει ιδιαίτερες μηχανικές ιδιότητες. Το δε σημείο τήξης είναι στους μόλις 180 βαθμούς Κελσίου και είναι εύφλεκτο ή για να το θέσω ακριβέστερα, αντιδράει εύκολα με πολλά στοιχεία εκλύοντας θερμότητα και γι’αυτό είναι κάπως δύσκολο να βρεθεί καθαρό λίθιο.

Η Ελλάδα με τόσα ηφαίστεια και τόσο πλούσιο υπέδαφος θα αρχίσει να παράγει και λίθιο άραγε; Ζούμε σε ενδιαφέροντες καιρούς με τεκτονικές αλλαγές.