Οι πωλήσεις νέων αυτοκινήτων στη Ρωσία καταρρέουν. Τα στοιχεία από την Ένωση Ευρωπαϊκών Επιχειρήσεων (AEB) δείχνουν ότι οι πωλήσεις του Μαρτίου μειώθηκαν κατά 45% σε σύγκριση με τον ίδιο μήνα πέρυσι, με τις αυτοκινητοβιομηχανίες να πούλησαν 82.656 αυτοκίνητα τον περασμένο μήνα στη χώρα. Το πρώτο τρίμηνο του έτους οι πωλήσεις μειώθηκαν κατά 26% στη Ρωσία, στις 254.069 μονάδες.
Σύμφωνα με τη AEB αυτή είναι η τρίτη χειρότερη συρρίκνωση πωλήσεων της χώρας τα τελευταία 10 χρόνια. Οι πωλήσεις μειώθηκαν κατά 59% τον Μάρτιο του 2022, έναν μήνα μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, και 36% στις αρχές του 2015 κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης της χώρας.
Μέχρι τα τέλη του 2024 ο κλάδος είχε αρχίσει να ανακάμπτει από την κατάρρευση του 2022, με την αύξηση των πωλήσεων να ξεκινά τον Απρίλιο του 2023. Ωστόσο, προς το τέλος του προηγούμενου έτους, η ανάπτυξη επιβραδύνθηκε λόγω της αύξησης των επιτοκίων και της κυβερνητικής απόφασης για εισαγωγή τελών ανακύκλωσης. Επιπλέον, η παρατεταμένη επίδραση των κυρώσεων άσκησε πρόσθετη πίεση.
Η Lada κυριαρχεί στην αγορά με μερίδιο 31%, αυξημένο από 28% πέρυσι. Άλλες κορυφαίες σε πωλήσεις μάρκες είναι οι κινεζικές Haval και Chery.
Η τρέχουσα κατάσταση της αγοράς παραμένει πολύπλοκη, κυρίως λόγω των ακριβών δανείων που φτάνουν σε ετήσια επιτόκια 30%-40%, της αναμενόμενης επιστροφής κάποιων μαρκών και της συνεχούς αναμονής των αγοραστών για εκπτώσεις από τους κατασκευαστές και τους εμπόρους. Ο Alexey Kalitsev, πρόεδρος της Επιτροπής Κατασκευαστών Αυτοκινήτων, δήλωσε ότι:
Η συνέχιση της τρέχουσας τάσης μπορεί να οδηγήσει σε κρίση στον κλάδο, η οποία θα απαιτήσει επείγουσα υποστήριξη από το κράτος.
Σύμφωνα με τον Kalitsev, οι αγοραστές πιστεύουν ότι ορισμένες εταιρείες που είχαν αποχωρήσει προηγουμένως θα επιστρέψουν στη ρωσική αγορά, κάτι που δεν έχει συμβεί μέχρι σήμερα. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να αυξάνεται “ο όγκος της αναβαλλόμενης ζήτησης, η οποία στο μέλλον μπορεί να οδηγήσει σε ανάπτυξη”. Ωστόσο, ο κλάδος δεν μπορεί να επιβιώσει εάν αυτή η τάση συνεχιστεί.
Σχεδόν όλες οι παγκόσμιες αυτοκινητοβιομηχανίες αποχώρησαν από τη ρωσική αγορά ή διέκοψαν τη δραστηριότητά τους εκεί μετά την εισβολή της χώρας στην Ουκρανία. Η Ford, η VW, η Renault, η BMW, η Hyundai, η Lamborghini, η Toyota, η Mazda, η Nissan, η Mercedes-Benz και άλλοι ανέλαβαν μια σειρά από ενέργειες για να αποστασιοποιηθούν από τη χώρα, συμπεριλαμβανομένης της πληρωμής εργαζομένων για να παραιτηθούν, της πώλησης περιουσιακών στοιχείων και του τερματισμού της παραγωγής. Οι κυρώσεις κατά της Ρωσίας πλήττουν επίσης την εγχώρια αυτοκινητοβιομηχανία της, ασκώντας περαιτέρω οικονομική πίεση σε αυτές τις εταιρείες.
Η αγορά έχει καταφύγει σε εκπτώσεις λόγω μεγάλων αποθεμάτων, τα περισσότερα από τα οποία προέρχονται από κινεζικές μάρκες. Για να τα πουλήσουν, κάποιοι κινέζοι κατασκευαστές και έμποροι έχουν ήδη αρχίσει να προσφέρουν εκπτώσεις έως και 1 εκατομμύριο ρούβλια (10.700 ευρώ).
Εν τω μεταξύ, η συνεχώς επιδεινούμενη οικονομική κατάσταση στη Ρωσία και η πιθανότητα επιστροφής ορισμένων παγκόσμιων κατασκευαστών έχει προκαλέσει σοβαρές ανησυχίες στους εγχώριους παραγωγούς, ιδιαίτερα στη ρωσική ναυαρχίδα AvtoVaz, την μητρική της Lada, η οποία θεωρεί ότι η επανείσοδος ξένων κατασκευαστών μπορεί να ανατρέψει την ισορροπία στην αγορά και να μειώσει σημαντικά το μερίδιό της.
Ρωσικά μέσα ενημέρωσης αναφέρουν ότι η εταιρεία φέρεται να έχει απευθύνει έκκληση προς την κυβέρνηση να αποτρέψει την πιθανή επιστροφή ενός από τους μεγάλους της ανταγωνιστές του παρελθόντος, της Renault.
Αν και η AvtoVaz έχει διαψεύσει τις σχετικές αναφορές, οι περισσότεροι αναλυτές πιστεύουν ότι η πιθανή επιστροφή παγκόσμιων κατασκευαστών όπως η Hyundai και η Renault θα δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα για την AvtoVaz, ιδίως υπό το φως της ασθενούς ζήτησης στην εγχώρια αγορά.
Ο επικεφαλής της AvtoVAZ, Maxim Sokolov, δήλωσε πρόσφατα ότι η Ρωσία εισήγαγε σχεδόν μισό εκατομμύριο αυτοκίνητα το 2024, κάτι που, όπως υποστηρίζει, οδήγησε σε πρωτοφανές και αδικαιολόγητο ντάμπινγκ, κυρίως από κινεζικές εταιρείες.
Γενικά, οι περισσότεροι αναλυτές αναμένουν ότι το 2025 θα είναι ένα από τα χειρότερα έτη στην ιστορία της σύγχρονης ρωσικής αγοράς αυτοκινήτου, καθώς οι πωλήσεις δύσκολα θα ξεπεράσουν το 1 εκατομμύριο αυτοκίνητα, σε σύγκριση με 1,6 εκατομμύρια το 2024.
Πρόσθετη πίεση αναμένεται να ασκηθεί από τους τρέχοντες εμπορικούς πολέμους. Σύμφωνα με Ρώσους αναλυτές, αρκετές κινεζικές μάρκες που βλέπουν τα κέρδη τους να συρρικνώνονται ενδέχεται να αποσυρθούν από την αγορά φέτος, ενώ πολλοί τοπικοί αντιπρόσωποι ίσως αναγκαστούν να κηρύξουν πτώχευση. Τέλος, εκτιμάται ότι οι ρωσικές αυτοκινητοβιομηχανίες, ιδίως η AvtoVaz, θα αναγκαστούν επίσης να αναθεωρήσουν τα σχέδια παραγωγής τους μέσα στο έτος.