Τα ταμπλό των αυτοκινήτων κάποτε διέθεταν μόνο κουμπιά και περιστροφικούς διακόπτες, αλλά σήμερα φιλοξενούν ολοένα μεγαλύτερες και περισσότερες οθόνες αφής. Αν και διευκολύνουν τη χρήση εφαρμογών πλοήγησης και πολυμέσων, αφαιρούν ένα βασικό πλεονέκτημα των φυσικών κουμπιών: τη δυνατότητα χειρισμού χωρίς να αποσπάται το βλέμμα του οδηγού από τον δρόμο. Πόσο όμως επηρεάζει αυτή η αλλαγή την οδήγηση;
Νέα έρευνα από το Πανεπιστήμιο της Ουάσινγκτον και το Ινστιτούτο Ερευνών Toyota, επιχειρεί να δώσει απαντήσεις, δείχνοντας ότι οι οδηγοί δυσκολεύονται σημαντικά να κάνουν πολλαπλές εργασίες όταν χρησιμοποιούν οθόνες αφής. Τα αποτελέσματα αποκαλύπτουν ότι τόσο η οδήγηση όσο και η χρήση της οθόνης επιδεινώνονται όταν συνυπάρχουν και άλλοι περισπασμοί.
Στη μελέτη συμμετείχαν 16 οδηγοί, οι οποίοι οδήγησαν σε προσομοιωτή και ταυτόχρονα αλληλεπίδρασαν με μια οθόνη αφής 12 ιντσών, παρόμοια με αυτές που συναντά κανείς στα σύγχρονα αυτοκίνητα. Παράλληλα, κλήθηκαν να ολοκληρώσουν τεστ μνήμης που προσομοιώνουν την πνευματική επιβάρυνση της κυκλοφορίας και άλλων περισπασμών.
Οι ερευνητές κατέγραψαν το βλέμμα των οδηγών, τις κινήσεις των δακτύλων, τη διάμετρο της κόρης των ματιών και την ηλεκτροδερμική δραστηριότητα, δείκτες που χρησιμοποιούνται για τη μέτρηση του γνωστικού φορτίου. Όπως εξηγούν, η κόρη του ματιού τείνει να διαστέλλεται όταν ο εγκέφαλος καταβάλλει μεγαλύτερη προσπάθεια συγκέντρωσης.
Τα αποτελέσματα ήταν αποκαλυπτικά:
- Όταν οι οδηγοί χρησιμοποιούσαν την οθόνη αφής, το όχημα παρουσίαζε 42% μεγαλύτερη απόκλιση εντός της λωρίδας. Η αύξηση του γνωστικού φορτίου δεν είχε καμία επίδραση στα αποτελέσματα.
- Η ακρίβεια και η ταχύτητα χειρισμού της οθόνης μειώθηκαν κατά 58% κατά την οδήγηση και επιπλέον 17% υπό υψηλό γνωστικό φορτίο.
- Κάθε ματιά στην οθόνη ήταν κατά 26,3% πιο σύντομη υπό υψηλό γνωστικό φορτίο.
- Το φαινόμενο “χέρι πριν από το μάτι”, κατά το οποίο ο οδηγός έψαχνε για ένα χειριστήριο πριν το κοιτάξει, αυξήθηκε από 63% σε 71% με την προσθήκη των τεστ μνήμης.
- Η αύξηση του μεγέθους των εικονικών κουμπιών δεν βελτίωσε την απόδοση των οδηγών.
Όπως επισημαίνει ο υποψήφιος διδάκτορας Xiyuan Alan Shen:
Αν οι άνθρωποι δυσκολεύονται με την ακρίβεια σε μια οθόνη, συνήθως θέλετε να φτιάξετε μεγαλύτερα κουμπιά. Αλλά σε αυτήν την περίπτωση, επειδή οι άνθρωποι μετακινούν το χέρι τους στην οθόνη πριν την αγγίξουν, αυτό που απαιτεί χρόνο είναι η οπτική αναζήτηση.
Με βάση αυτά τα ευρήματα, οι ερευνητές προτείνουν ότι τα μελλοντικά συστήματα οθονών αφής στα αυτοκίνητα θα μπορούσαν να χρησιμοποιούν απλούς αισθητήρες, όπως παρακολούθησης ματιών ή αισθητήρες αφής στο τιμόνι, για την παρακολούθηση της προσοχής και του γνωστικού φορτίου των οδηγών. Με βάση αυτές τις μετρήσεις, το σύστημα του αυτοκινήτου θα μπορούσε να προσαρμόσει τη διεπαφή της οθόνης αφής ώστε να κάνει τα σημαντικά χειριστήρια πιο εμφανή και ασφαλέστερα στην πρόσβαση.
Ξέρουμε όλοι πόσο επικίνδυνη είναι η χρήση του κινητού στην οδήγηση. Αλλά τι γίνεται με την οθόνη του ίδιου του αυτοκινήτου; Στόχος μας είναι να σχεδιάσουμε διεπαφές ειδικά προσαρμοσμένες στις ανάγκες των οδηγών,
σημειώνει ο καθηγητής James Fogarty, συν-επικεφαλής της μελέτης, με τον καθηγητή Jacob O. Wobbrock να προσθέτει:
Οι οθόνες αφής είναι ευρέως διαδεδομένες σήμερα στα ταμπλό των αυτοκινήτων, επομένως είναι ζωτικής σημασίας να κατανοήσουμε πως η αλληλεπίδραση με τις οθόνες αφής επηρεάζει τους οδηγούς και την οδήγηση. Η έρευνά μας είναι από τις πρώτες που εξετάζουν επιστημονικά αυτό το ζήτημα, προτείνοντας τρόπους για να γίνουν αυτές οι διεπαφές ασφαλέστερες και πιο αποτελεσματικές.