Δύο αμερικανικές πόλεις εφαρμόζουν ένα σύστημα φαναριών που επιβραβεύει τους οδηγούς οι οποίοι τηρούν το όριο ταχύτητας, δίνοντάς τους τη δυνατότητα να συναντούν περισσότερα πράσινα φανάρια και να μειώνουν τις στάσεις στις διασταυρώσεις.
Το σύστημα εφαρμόζεται στην Αλμπουκέρκη του Νέου Μεξικού και στο Πόρτλαντ του Όρεγκον και βασίζεται στην ιδέα του “rest in red”. Πρόκειται για μια μέθοδο κατά την οποία τα φανάρια παραμένουν κόκκινα ως προεπιλογή και αλλάζουν σε πράσινα όταν πλησιάζει ένα όχημα. Στις δύο συγκεκριμένες πόλεις, η λειτουργία έχει εξελιχθεί με την προσθήκη αισθητήρων που καταγράφουν την ταχύτητα των οχημάτων.
Όσοι κινούνται με την επιτρεπόμενη ταχύτητα ή χαμηλότερα μπορούν να επωφεληθούν από νωρίτερο πράσινο φανάρι, ενώ όσοι κινούνται ταχύτερα είναι πιθανότερο να συναντήσουν κόκκινο. Με αυτόν τον τρόπο, οι αρμόδιες αρχές επιδιώκουν να περιορίσουν τις υψηλές ταχύτητες χωρίς να βασίζονται αποκλειστικά στην επιβολή προστίμων.
Στην Αλμπουκέρκη το σύστημα εφαρμόζεται στις λεωφόρους Lead και Coal, δύο παράλληλους δρόμους μονής κατεύθυνσης. Η πόλη αναφέρει ότι μετά την εφαρμογή του καταγράφηκε σημαντική μείωση των τροχαίων ατυχημάτων και των τραυματισμών.
Διαπιστώνουμε ότι η ίδια η τεχνολογία είναι κατά κάποιον τρόπο η καλύτερη διαφήμισή της. Αν έρθετε αυτή τη στιγμή στο Albuquerque και οδηγείτε σε αυτόν τον δρόμο, θα καταλάβετε πολύ γρήγορα ότι αν οδηγείτε πάνω από το όριο ταχύτητας, σταματάτε,
δήλωσε η Jennifer Turner, διευθύντρια δημοτικής ανάπτυξης του Albuquerque.
Ο Isaac Romero, κάτοικος της περιοχής, είπε ότι έχει παρατηρήσει σημαντική αλλαγή από τότε που εφαρμόστηκε το σύστημα. Σύμφωνα με τον ίδιο, στο παρελθόν άκουγε κατά τη διάρκεια της νύχτας οδηγούς να αναπτύσσουν μεγάλες ταχύτητες προκειμένου να προλάβουν τα φανάρια ή να ανταγωνιστούν μεταξύ τους. Είχε επίσης δει οχήματα που είχαν συγκρουστεί και ανατραπεί, μεταξύ των οποίων ένα που κατέληξε στην αυλή γείτονά του.
Είχαμε ένα ατύχημα όπου μάλιστα είχε ταρακουνηθεί ολόκληρο το σπίτι, επειδή κάποιος έπεσε με δύναμη πάνω σε ένα δέντρο. Έχει αλλάξει πολύ η κατάσταση, γιατί τώρα δεν βλέπεις τόσους πολλούς ανθρώπους να περνούν από εκεί με μεγάλη ταχύτητα,
ανέφερε ο Romero.
Το Πόρτλαντ εφαρμόζει παρόμοιο σύστημα κατά τις νυχτερινές ώρες στη Southeast Powell Boulevard, έναν πολυσύχναστο αυτοκινητόδρομο της πολιτείας που έχει ιστορικό τροχαίων, μεταξύ των οποίων και θανατηφόρων.
Ο Peter Koonce, ο οποίος είναι υπεύθυνος για τα φανάρια και τον φωτισμό των δρόμων στην πόλη, χαρακτηρίζει την εφαρμογή “εικονικό σαμαράκι”.
Στην πρώτη διασταύρωση όπου εφαρμόστηκε το σύστημα, η μέση ταχύτητα μειώθηκε από 39 μίλια/ώρα (63 χλμ./ώρα), σε 30 μίλια/ώρα (48 χλμ./ώρα), που αντιστοιχεί στο ισχύον όριο ταχύτητας.
Αυτή η επιλογή που κάνουμε για να αυξήσουμε τη συμμόρφωση με τα όρια ταχύτητας φαίνεται να λειτουργεί πολύ καλά – φαίνεται ότι έχει δυνατότητες,
δήλωσε ο David Hurwitz, καθηγητής μηχανικής μεταφορών στο Oregon State University και επικεφαλής της σχετικής μελέτης.
Ο Hurwitz τόνισε, ωστόσο, ότι χρειάζεται περισσότερη έρευνα, προκειμένου να διαπιστωθεί ότι η μείωση της ταχύτητας δεν συνοδεύεται από άλλες αρνητικές συνέπειες, όπως αύξηση των παραβιάσεων κόκκινων φαναριών.
Παρά τα πρώτα αποτελέσματα, υπάρχουν προβληματισμοί σχετικά με το κατά πόσο οι οδηγοί αντιλαμβάνονται τον τρόπο λειτουργίας του συστήματος.
Ο Jay Beeber, επικεφαλής κυβερνητικών υποθέσεων και πολιτικής της National Motorists Association, υποστηρίζει ότι χρειάζεται ευρύτερη ενημέρωση των οδηγών και αμφισβητεί το κατά πόσο όλοι θα καταλάβουν ότι η ταχύτητά τους επηρεάζει τη λειτουργία των φαναριών.
Νομίζω ότι είναι ευσεβής πόθος να πιστεύουμε ότι οι οδηγοί έχουν αρκετή επίγνωση και προσέχουν αρκετά ώστε πραγματικά να μάθουν να αλλάζουν την ταχύτητά τους ανάλογα με το αν το φανάρι πρόκειται να είναι κόκκινο ή όχι. Νομίζω ότι τελικά θα φτάνουν στο φανάρι και απλώς θα απογοητεύονται. Δεν νομίζω ότι θα γνωρίζουν τον λόγο,
δήλωσε.
Ένας ακόμη παράγοντας είναι ότι η συμπεριφορά ενός μόνο οδηγού μπορεί να επηρεάσει και τους υπόλοιπους. Αν ένας οδηγός κινείται πάνω από το όριο, μπορεί να συναντήσει κόκκινο φανάρι και να προκαλέσει στάση και για άλλα οχήματα που κινούνται κανονικά.
Ο Romero ανέφερε χαρακτηριστικά:
Αν όλοι κινούνται ήρεμα με 30 μίλια/ώρα, μπορώ να σας εγγυηθώ ότι μπορείτε να πάρετε κάθε πράσινο φανάρι σε όλη τη διαδρομή. Αλλά τη στιγμή που υπάρχει ένας άνθρωπος που οδηγεί πιο γρήγορα, αλλάζει ολόκληρη τη διαδρομή για όλους.
Η λογική του “rest in red” δεν είναι καινούργια. Μια μελέτη του 2023 σε πέντε αγροτικούς και αστικούς δρόμους στη Βόρεια Καρολίνα κατέγραψε μείωση 43% στο σύνολο των τροχαίων ατυχημάτων μετά την εφαρμογή του συστήματος όλο το εικοσιτετράωρο.
Σε εκείνη την εφαρμογή, ωστόσο, δεν χρησιμοποιούνταν αισθητήρες ταχύτητας για να δοθεί νωρίτερα πράσινο στους οδηγούς που τηρούσαν το όριο. Τα φανάρια παρέμεναν κόκκινα μέχρι να πλησιάσει ένα όχημα και στη συνέχεια άλλαζαν.
Άλλες πόλεις, μεταξύ των οποίων το Μπόλντερ στο Κολοράντο και το Λονγκ Μπιτς στην Καλιφόρνια, έχουν εφαρμόσει μικρότερες και στοχευμένες εκδοχές της ίδιας ιδέας. Το Λος Άντζελες είχε επίσης δοκιμάσει παλαιότερα ένα σύστημα που μπορούσε να ενεργοποιεί κόκκινο φανάρι όταν εντοπιζόταν όχημα που κινούνταν με υπερβολική ταχύτητα.
Η Rebecca Sanders, υπεύθυνη εθνικής πρακτικής οδικής ασφάλειας στην εταιρεία συμβούλων μεταφορών Fehr & Peers, έχει αναφέρει ότι η μέθοδος φαίνεται να λειτουργεί καλύτερα σε δρόμους με μεγάλη κυκλοφοριακή ικανότητα κατά τη διάρκεια της ημέρας, οι οποίοι όμως τη νύχτα έχουν λιγότερη κίνηση και ευνοούν την ανάπτυξη υψηλών ταχυτήτων.