Πριν μια εβδομάδα ο Robert Reid, αντιπρόεδρος της FIA για τον αθλητισμό, υπέβαλε την παραίτησή του και με σημερινή του ανακοίνωση εξηγεί τους λόγους που τον οδήγησαν στο να εγκαταλείψει την θέση του στη FIA.
Ο Reid, ο οποίος κατείχε τη δεύτερη υψηλότερη θέση στην ιεραρχία της FIA από το 2021, δήλωσε πως πλήρωσε το τίμημα επειδή εξέφρασε δημόσια τις ανησυχίες του σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας της FIA.
Ο Reid υπήρξε βασικό μέλος της ηγετικής ομάδας του προέδρου της FIA, Mohammed Ben Sulayem, όταν εκείνος κέρδισε τις εκλογές του 2021, ωστόσο οι σχέσεις τους διαταράχθηκαν λόγω πολλών αμφιλεγόμενων περιστατικών που σχετίζονται με τον Ben Sulayem.
Ο Σκοτσέζος έγραψε στη σημερινή ανακοίνωσή του:
Είναι ενδιαφέρον, αν και όχι εντελώς περίεργο, ότι πολλά από τα μηνύματα υποστήριξης που έλαβα συνοδεύονταν από τη φράση “δεν μπορούμε να μιλήσουμε δημόσια από φόβο για αντίποινα”, κάτι που φανερώνει ορισμένα από τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε.
Ποτέ δεν θα ζητούσα από κάποιον να φέρει τον εαυτό του σε μια άβολη θέση, είτε πρόκειται για επιστολή υποστήριξης είτε για ανάρτηση στα κοινωνικά δίκτυα που δείχνει σαφή στήριξη, γιατί δεν θεωρώ ότι θα ήταν δίκαιο. Από άλλες πλευρές, η σιωπή ήταν εκκωφαντική.
Όπως ανέφερα στην αρχική μου δήλωση, η απόφασή μου να παραιτηθώ δεν είχε να κάνει με πρόσωπα ή πολιτικές. Είχε να κάνει με αρχές. Ανέλαβα αυτόν τον ρόλο με σαφή εντολή: να βοηθήσω στην ηγεσία μιας διαφανούς, υπόλογης και μελών-κεντρικής ομοσπονδίας.
Μίλησα όταν ένιωσα ότι θεμελιώδεις αρχές υπονομεύονταν. Το έκανα με σεβασμό, εποικοδομητικά και πάντα με στόχο την προστασία της ακεραιότητας του αθλήματός μας. Όμως αυτό είχε κόστος.
Έγινε σαφές ότι η έκφραση δικαιολογημένων ανησυχιών δεν ήταν πάντα ευπρόσδεκτη, και βίωσα ο ίδιος πώς η αμφισβήτηση του κατεστημένου μπορεί να οδηγήσει στον αποκλεισμό αντί για διάλογο. Δεν μετανιώνω που μίλησα. Αλλά πιστεύω ότι αντιμετωπίστηκα άδικα γι’ αυτό.
Η ηγεσία έχει σημασία. Η διακυβέρνηση έχει σημασία. Και η εμπιστοσύνη, όταν χάνεται, είναι δύσκολο να ξαναχτιστεί. Αν θέλουμε το motorsport να διατηρήσει την αξιοπιστία του και να ευδοκιμήσει στο μέλλον, πρέπει να διοικείται όχι με έλεγχο, αλλά με συνεργασία. Όχι με σιωπή, αλλά με λογοδοσία.
Η αποχώρηση του Reid ήταν η πιο πρόσφατη σε μια σειρά αποχωρήσεων από την FIA, η οποία κατηγορείται για τη διακυβέρνησή της. Παρότι η εκκεντρική συχνά συμπεριφορά του προέδρου Mohammed Ben Sulayem και τα φαινομενικά τυχαία διατάγματά του για θέματα όπως τα κοσμήματα ή τη γλώσσα των οδηγών έχουν τραβήξει τα φώτα της δημοσιότητας, η ανησυχία φαίνεται να έχει βαθύτερες ρίζες.
Πριν τις εκλογές του 2021, ο Ben Sulayem είχε διαβεβαιώσει τους υποστηρικτές του ότι θα είναι πρόεδρος με περιορισμένο ρόλο και πως θα αναθέτει τις επιχειρησιακές υποθέσεις σε επαγγελματική ομάδα. Ο πρόεδρος του Motorsport UK, David Richards εξήγησε ότι αυτός ήταν και ο λόγος που το Ηνωμένο Βασίλειο τον στήριξε έναντι του Βρετανού υποψηφίου Graham Stoker.
Ωστόσο, οι επικριτές του Ben Sulayem υποστηρίζουν πως η εξουσία έχει συγκεντρωθεί στα χέρια του προέδρου και πως υπάρχει έλλειψη διαφάνειας στις αποφάσεις. Αυτό κορυφώθηκε με την επιμονή να υπογραφούν δεσμευτικές συμφωνίες εμπιστευτικότητας (NDA) πριν τη συνεδρίαση του Παγκόσμιου Συμβουλίου Μηχανοκίνητου Αθλητισμού στα τέλη Φεβρουαρίου.
Ο Reid ξεκαθάρισε ότι δεν αρνήθηκε να υπογράψει μια συμφωνία εμπιστευτικότητας (NDA), κάτι που οδήγησε στον αποκλεισμό του και του David Richards, από μια πρόσφατη συνεδρίαση του Παγκόσμιου Συμβουλίου Μηχανοκίνητου Αθλητισμού. Αντίθετα, ο Reid δήλωσε ότι απλώς ζήτησε παράταση για να ζητήσει νομική συμβουλή, αλλά παρά ταύτα του απαγορεύτηκε η συμμετοχή στη συνεδρίαση.
Υποστηρίζω πλήρως την ανάγκη για εμπιστευτικότητα και προσωπικά με έχει απογοητεύσει βαθύτατα ο αριθμός των διαρροών που υπονομεύουν την εμπιστοσύνη και την αποτελεσματική διακυβέρνηση.
Ένας δημοσιογράφος μου είπε ότι ίσως η FIA θα έπρεπε να ανησυχεί περισσότερο για το γιατί διαρρέουν πληροφορίες και όχι για το ποιος το κάνει και νομίζω ότι αυτό αξίζει να το σκεφτούμε.
Δεν αρνήθηκα να υπογράψω τη συμφωνία εμπιστευτικότητας. Απλώς ζήτησα μια μικρή παράταση για να ζητήσω νομική συμβουλή για ένα περίπλοκο έγγραφο, που διέπεται από το ελβετικό δίκαιο και μου παρουσιάστηκε με σχετική βιασύνη. Αυτό το αίτημα απορρίφθηκε.
Ως αποτέλεσμα, αποκλείστηκα από τη συνεδρίαση του Παγκόσμιου Συμβουλίου Μηχανοκίνητου Αθλητισμού, κατά τη γνώμη μου, άδικα και παράνομα.
Δέκα μέρες αργότερα, ο λογαριασμός email μου στη FIA απενεργοποιήθηκε χωρίς καμία ειδοποίηση. Πολλαπλά αιτήματα για βοήθεια και εξήγηση έμειναν αναπάντητα, μέχρι που, μετά από νομική επιστολή από τον σύμβουλό μου, μου ανακοινώθηκε ότι ήταν σκόπιμη απόφαση.
Θέλω να είμαι ξεκάθαρος: εξακολουθώ να δεσμεύομαι από υποχρεώσεις εμπιστευτικότητας και θα συνεχίσω να σέβομαι αυτές τις νομικές ευθύνες. Δεν πρόκειται να αποκαλύψω πληροφορίες που έλαβα εμπιστευτικά ή απέκτησα λόγω του ρόλου μου.
Ένα από τα πιο επίμαχα ζητήματα μεταξύ των στελεχών της FIA είναι η απόφαση της να αναλάβει εσωτερικά την προώθηση του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος Rallycross. Οι επικριτές θεωρούν πως αυτή η απόφαση παραβιάζει την αρχή της διάκρισης των ρόλων μεταξύ διοίκησης και εμπορικής εκμετάλλευσης.
Οι επικριτές του Ben Sulayem επισημαίνουν ότι η FIA δεν πρέπει να είναι και το διοικητικό όργανο ενός κλάδου του μηχανοκίνητου αθλητισμού και να είναι υπεύθυνη για την εμπορική του εκμετάλλευση.
Υπάρχει νομικό προηγούμενο για αυτό. Το 1999, η Επιτροπή Ανταγωνισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης ξεκίνησε έρευνα για παραβίαση των κανόνων ανταγωνισμού σχετικά με τη FIA και τη Formula One Management, οι οποίες τότε διοικούνταν από τον Max Mosley και τον Bernie Ecclestone. Η θέση της ΕΕ ήταν ότι η σχέση ανάμεσα στα δύο αυτά πρόσωπα και τους οργανισμούς που εκπροσωπούσαν ήταν υπερβολικά στενή. Στην πραγματικότητα, ο Ecclestone κατείχε και την θέση ως επικεφαλής προώθησης της FIA.
Η ΕΕ θεώρησε ότι υπήρχε ξεκάθαρη σύγκρουση συμφερόντων ανάμεσα στον ρόλο της FIA ως ρυθμιστικής αρχής του διεθνούς μηχανοκίνητου αθλητισμού και στα εμπορικά της συμφέροντα. Για να αποφύγει μια μακροχρόνια και δαπανηρή νομική διαμάχη την οποία κατά πάσα πιθανότητα θα έχανε, η FIA υπέκυψε: ο Ecclestone παραιτήθηκε από τον ρόλο του και αποξενώθηκε από κάθε εμπορικό συμφέρον στον μηχανοκίνητο αθλητισμό εκτός της F1, ενώ ο Mosley, με αμφιλεγόμενο τρόπο, “μίσθωσε” τα εμπορικά δικαιώματα της F1 στη FOM.
Η απόφαση του Ben Sulayem να αναλάβει την εμπορική διαχείριση του Rallycross ενδέχεται να ξανανοίξει αυτό το νομικό ζήτημα. Ο Reid έγραψε για το θέμα:
Ένα από τα πιο ξεκάθαρα και ανησυχητικά παραδείγματα αυτής της κατάρρευσης ήταν η εσωτερική ανάληψη του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος Rallycross. Εξέφρασα επανειλημμένα ανησυχίες, τόσο για τη διαδικασία διακυβέρνησης όσο και για τις πιθανές νομικές συνέπειες, αλλά δεν έλαβα καμία απάντηση, παρά το γεγονός ότι είχα αιρετές ευθύνες και νομικές υποχρεώσεις απέναντι στα μέλη.
Τελικά δεν είχα άλλη επιλογή από το να ζητήσω εξωτερική νομική συμβουλή και υποστήριξη. Μόνο τότε έλαβα απάντηση, η οποία όμως δυστυχώς δεν είχε τη σαφήνεια και τη σοβαρότητα που περίμενα. Μου είπαν, σε γενικές γραμμές, ότι η διαδικασία διακυβέρνησης ήταν σωστή και δεν υπήρχε νομικός κίνδυνος.
Όμως δεν δόθηκαν αποδείξεις ή εξηγήσεις που να στηρίζουν αυτές τις διαβεβαιώσεις. Ως άτομο που είναι υπόλογο στα μέλη και εκτεθειμένο σε προσωπική νομική ευθύνη, αυτό ήταν απλά απαράδεκτο.